Αποστολές ομήρων Μαγνησίας στην Ιταλία και στο Τρίτο Ράιχ

Για να δείτε τις διαδρομές εκτοπισμού πατήστε εδώ.

Οι ημερομηνίες εκτοπισμού που αναφέρουν οι πηγές μας δεν είναι πάντα ακριβείς και μερικές φορές αναφέρονται διαφορετικές ημερομηνίες για το ίδιο πρόσωπο. Οι πήγες δεν μας επιτρέπουν να συμπεράνουμε αν έγιναν και ατομικές αποστολές, ή αποστολές με λίγα άτομα. Πάντως είναι φανερό ότι οι βασικές ομαδικές αποστολές είναι οι εξής δέκα:

30.04.1942 από Λάρισα προς Φιούμε-Φερραμόντι-Κρεμόνα.

Πρόκειται κυρίως για αντιστασιακούς από Βόλο και Αλμυρό που κρατήθηκαν στις φυλακές Τρικάλων και Λάρισας και εκτοπίστηκαν αρχικά σε διάφορα στρατόπεδα στην Ιταλία. Σε αυτή την αποστολή ήταν και ο Ευάγγελος Αβέρωφ. Πολλοί από αυτούς στάλθηκαν σε ναζιστικά στρατόπεδα στη Γερμανία μετά τη συνθηκολόγηση της Ιταλίας στις 8 Σεπτεμβρίου 1943. Άλλοι δραπέτευσαν ή αφέθηκαν ελεύθεροι.

25.12.1942 Από Αθήνα/Πάτρα προς Ιταλία, αποστολή 300 Ελλήνων

01.04.1944 αποστολή 35 γυναικών από το στρατόπεδο Παύλου Μελά Θεσσαλονίκης στις φυλακές Μπάνιτσα στο Βελιγράδι

Από εκεί οι κρατούμενες μεταφέρθηκαν στις 28 Ιουνίου 1944 στο ‘Άουσβιτς, στις 30 Σεπτεμβρίου 1944 στο Ράβενσμπρυκ και στις 27 Οκτωβρίου 1944 στο Μπούχενβαλτ. Σε αυτή την αποστολή εκτοπίστηκε και η Αλμυριώτισσα Ελένη Βλαχάβα. (Βλ. Βάσω Σταματίου «Warum? Μια Ελληνίδα στο Άουσβιτς», 2023).

20.05.1944 αποστολή από το Παύλο Μελά στο στρατόπεδο αιχμαλώτων πολέμου Moosburg (STALAG VIIA)

Η πρώτη αποστολή στο Moosburg. Σε αυτήν την ημερομηνία εκτοπίστηκαν σύμφωνα με τις πηγές μας πέντε όμηροι από τη Μαγνησία.

25.05.1944 από Χαϊδάρι προς Νόιενγκαμε και Ράβενσμπρυκ μέσω Θεσσαλονίκης

Πρόκειται για τη μεγαλύτερη μάλλον αποστολή ομήρων από την Ελλάδα. Ξεκίνησε από το στρατόπεδο Χαϊδαρίου με 850 άντρες και 61 γυναίκες, πήρε και άλλα 250 περίπου άτομα από το Παύλο Μελά Θεσσαλονίκης και έφτασε στο στρατόπεδο Νόιενγκαμε με 1300 άτομα. Νωρίτερα στη Βαϊμάρη είχαν αποκοπεί δύο βαγόνια με γυναίκες που προορίζονταν για το Ράβενσμπρυκ (Βλ. Μαρία Τσισκάκη-Γαλιατσάτου, Ελληνίδες σε ναζιστικά στρατόπεδα, 1998). Σε αυτό το τραίνο ταξίδεψαν και 11 όμηροι από τη Μαγνησία.

05.06.1944 από Παύλο Μελά προς Moosburg

H αποστολή περιλάμβανε από 120 έως 200 Έλληνες (16 όμηροι από τη Μαγνησία) και έφτασε στο Moosburg στις 14.06.1944.

10.07.1944 από Π.Μελά προς Moosburg

Η μεγαλύτερη μαζική αποστολή ομήρων από τη Μαγνησία, 126 Μαγνησιώτες σε σύνολο 900 κρατουμένων.

19.07.1944 από Χαϊδάρι προς το στρατόπεδο αιχμαλώτων πολέμου Μπάτχορν  (STALAG VI C)

24.08.1944 από Παύλο Μελά προς Μπάτχορν

Περιλάμβανε 500 άτομα. Στις πηγές αναφέρονται και άλλες κοντινές ημερομηνίες, αλλά υποθέτουμε ότι φύγανε όλοι με την ίδια αποστολή. Ανάμεσά τους και 16 Μαγνησιώτες. Από το Μπάτχορν που βρίσκεται στη Βορειοδυτική Γερμανία, κοντά στα ολλανδικά σύνορα, στάλθηκαν μετά σε στρατόπεδα ή εργοτάξια σε άλλες κοντινές πόλεις. (Βλ. Όμηρος Πέλλα, STALAG VI C Ημερολόγιο της ομηρίας, 1962).

01.09.1944 από Παύλο Μελά προς Ράβενσμπρυκ

Η τελευταία αποστολή στην οποία ταξίδεψαν οι αδελφές Μαριάνθη (Ναχμία) και Τρυγώνα Σούλη και η Αφροδίτη Καλατζή (Κουτρουλή).